Blog

Nasza odpowiedź na nieuporządkowaną brytyjską strategię żywnościową

June 19, 2022    |    James O’Toole

W poniedziałek 13 czerwca premier Wielkiej Brytanii, Boris Johnson, przedstawił pierwszą od 75 lat strategię żywnościową kraju. Premier z uznaniem odniósł się do propozycji i powiedział: "Nasza strategia żywnościowa określa plan, w jaki sposób będziemy wspierać rolników, pobudzać brytyjski przemysł i pomagać chronić ludzi przed skutkami przyszłych wstrząsów gospodarczych poprzez zabezpieczenie naszego bezpieczeństwa żywnościowego. Wykorzystując nowe technologie i innowacje, będziemy uprawiać i spożywać więcej naszej własnej żywności, co pozwoli na tworzenie miejsc pracy w całym kraju i rozwój gospodarki, a to z kolei przyczyni się do zmniejszenia presji na ceny".

Obejrzyj film Seaspiracy, aby dowiedzieć się więcej o tym, dlaczego zwiększona konsumpcja życia morskiego to fatalny pomysł.

Czy strategia pozwala osiągnąć te cele?

Strategia ta powstała po przeprowadzeniu w 2021 r. kompleksowego przeglądu Narodowego Systemu Żywnościowego Wielkiej Brytanii, któremu przewodniczył Henry Dimbleby, współzałożyciel sieci niewegańskich restauracji Leon. W skład panelu doradczego przeglądu, który miał być niezależny, weszli: Minette Batters, przewodnicząca Krajowego Związku Rolników (National Farmers Union) i właścicielka gospodarstwa rolnego, które szczyci się posiadaniem ponad 100 krów i owiec, Andrew Selley, dyrektor generalny Bidcorp, firmy zajmującej się dystrybucją żywności, obsługującej KFC, Pizza Hut, Taco Bell, Burger King, Nandos i Pizza Express, Sebastian Munden, dyrektor generalny Unilever, oraz Roger Whiteside, dyrektor generalny Greggs, niewegańskiej sieci piekarni w Wielkiej Brytanii. W skład zespołu ekspertów dokonujących przeglądu weszła również Susan Jebb, która w ubiegłym roku stwierdziła: "Chociaż zwierzęta wytwarzają emisje, są ważną częścią ekosystemów naszego rolnictwa i dostarczają ważnych składników odżywczych."

Nie jest jasne, jak panel składający się z osób o tak wyraźnie partykularnych interesach może być niezależny. Nie dziwi więc, że strategia jest sprzeczna sama z sobą i pełna mieszanych komunikatów. Daleko jej do nowej, zielonej, opartej na roślinach wizji walki z kryzysem klimatycznym, poprawy zdrowia ludzi oraz położenia kresu eksploatacji i mordowaniu zwierząt, co jest tak pilnie potrzebne.

Zły kierunek

Chociaż nowa strategia wezwała szkoły, więzienia i szpitale do wprowadzenia obowiązku oferowania wegańskiej opcji żywieniowej, co jest pożądanym krokiem we właściwym kierunku, to podjęto w niej również kilka kroków w złym kierunku, dążąc do zwiększenia popytu na owoce morza. Premier Johnson powiedział, że rząd Wielkiej Brytanii zainwestuje 24 miliony funtów (30,1 miliona dolarów, 28,1 miliona euro), aby wesprzeć zawarty w planie apel o badania i innowacje związane z owocami morza, jako część wartego 100 milionów funtów (125,5 miliona dolarów, 117,1 miliona euro) UK Seafood Fund. Fundusz ten przeznacza również co najmniej 65 milionów funtów (81,6 miliona dolarów, 76,1 miliona euro) na inwestycje w infrastrukturę, w tym ulepszenia portów oraz renowację obiektów akwakultury i przetwórstwa owoców morza. Być może nikt z członków rady doradczej ani rządu nie widział filmu Seaspiracy, w przeciwnym razie wiedzieliby, jak bardzo szkodliwy wpływ ma rybołówstwo na oceany, środowisko i oczywiście na same ryby.

W raporcie zachęca się także do rezygnacji z wołowiny na rzecz "dzikiej dziczyzny pozyskiwanej w sposób odpowiedzialny" oraz do rozpoczęcia konsultacji na temat nowych technologii, które pomogą krowom produkować mniej metanu. Ponadto skupiono się na regeneracyjnej hodowli zwierząt, która wykorzystuje więcej ziemi niż rolnictwo intensywne. W raporcie stwierdzono, że "zrównoważone źródła białka nie muszą być nowe, nowatorskie ani wypierać tradycyjnych sektorów. Rolnictwo regeneracyjne zapewni również bardziej zrównoważoną produkcję tradycyjnych źródeł białka. Wielu drobnych rolników już teraz propaguje wykorzystanie "zwierząt gospodarskich" w celu zapewnienia korzyści dla środowiska naturalnego w równowadze z produkcją żywności.

Rolnictwo zwierzęce dominuje w kraju i za granicą

Rys. 9.3 zaczerpnięty ze str. 90 dokumentu Henry'ego Dimbleby'ego 2021 National Food Strategy: The Plan.

 

W skali globalnej hodowla zwierząt zajmuje 83% światowych gruntów rolnych, ale dostarcza tylko 18% kalorii. Przejście na system żywnościowy oparty na roślinach umożliwiłoby przywrócenie usług ekosystemowych, takich jak sekwestracja CO2, co może ograniczyć dalszy wpływ na zmiany klimatu poprzez odbudowę i odtworzenie pochłaniaczy dwutlenku węgla.

Przynosi to efekt przeciwny do zamierzonego i nie uwzględnia faktu, że rolnictwo zwierzęce jest głównym czynnikiem przyczyniającym się do kryzysu klimatycznego. Trzy główne gazy cieplarniane - dwutlenek węgla, metan i podtlenek azotu - osiągają rekordowe poziomy i szybko przyspieszają; rolnictwo zwierzęce przyczynia się do emisji wszystkich trzech gazów, ale jest główną siłą napędową emisji metanu i podtlenku azotu na świecie. "Rolnictwo zwierzęce jest odpowiedzialne za około 66% rocznych emisji z całej żywności, a przecież dostarcza tylko 18% kalorii." (Johan Falk)

Inne proponowane środki obejmują zalecenia dotyczące zmniejszenia spożycia mięsa o 30%, zwiększenia spożycia owoców i warzyw o 30% oraz spożycia błonnika o 50%. Plan ma na celu ułatwienie przekształcania gruntów w gospodarstwa rolne, zapewnienie pracownikom zatrudnionym przy hodowli drobiu możliwości otrzymywania sezonowych wiz migracyjnych, ułatwienie krajom o silnym ustawodawstwie dotyczącym dobrostanu zwierząt handlu zwierzętami z Wielką Brytanią, ograniczenie marnotrawstwa żywności oraz walkę z otyłością.

Rys. 1.1 i 1.2 ze strony 16 Narodowej Strategii Żywnościowej 2021 Henry'ego Dimbleby'ego : The Plan.

Zły kierunek

Chociaż nowa strategia wezwała szkoły, więzienia i szpitale do wprowadzenia obowiązku oferowania wegańskiej opcji żywieniowej, co jest pożądanym krokiem we właściwym kierunku, to podjęto w niej również kilka kroków w złym kierunku, dążąc do zwiększenia popytu na owoce morza. Premier Johnson powiedział, że rząd Wielkiej Brytanii zainwestuje 24 miliony funtów (30,1 miliona dolarów, 28,1 miliona euro), aby wesprzeć zawarty w planie apel o badania i innowacje związane z owocami morza, jako część wartego 100 milionów funtów (125,5 miliona dolarów, 117,1 miliona euro) UK Seafood Fund. Fundusz ten przeznacza również co najmniej 65 milionów funtów (81,6 miliona dolarów, 76,1 miliona euro) na inwestycje w infrastrukturę, w tym ulepszenia portów oraz renowację obiektów akwakultury i przetwórstwa owoców morza. Być może nikt z członków rady doradczej ani rządu nie widział filmu Seaspiracy, w przeciwnym razie wiedzieliby, jak bardzo szkodliwy wpływ ma rybołówstwo na oceany, środowisko i oczywiście na same ryby.

W raporcie zachęca się także do rezygnacji z wołowiny na rzecz "dzikiej dziczyzny pozyskiwanej w sposób odpowiedzialny" oraz do rozpoczęcia konsultacji na temat nowych technologii, które pomogą krowom produkować mniej metanu. Ponadto skupiono się na regeneracyjnej hodowli zwierząt, która wykorzystuje więcej ziemi niż rolnictwo intensywne. W raporcie stwierdzono, że "zrównoważone źródła białka nie muszą być nowe, nowatorskie ani wypierać tradycyjnych sektorów. Rolnictwo regeneracyjne zapewni również bardziej zrównoważoną produkcję tradycyjnych źródeł białka. Wielu drobnych rolników już teraz propaguje wykorzystanie "zwierząt gospodarskich" w celu zapewnienia korzyści dla środowiska naturalnego w równowadze z produkcją żywności.

Przynosi to efekt przeciwny do zamierzonego i nie uwzględnia faktu, że rolnictwo zwierzęce jest głównym czynnikiem przyczyniającym się do kryzysu klimatycznego. Trzy główne gazy cieplarniane - dwutlenek węgla, metan i podtlenek azotu - osiągają rekordowe poziomy i szybko przyspieszają; rolnictwo zwierzęce przyczynia się do emisji wszystkich trzech gazów, ale jest główną siłą napędową emisji metanu i podtlenku azotu na świecie. "Rolnictwo zwierzęce jest odpowiedzialne za około 66% rocznych emisji z całej żywności, a przecież dostarcza tylko 18% kalorii." (Johan Falk)

Inne proponowane środki obejmują zalecenia dotyczące zmniejszenia spożycia mięsa o 30%, zwiększenia spożycia owoców i warzyw o 30% oraz spożycia błonnika o 50%. Plan ma na celu ułatwienie przekształcania gruntów w gospodarstwa rolne, zapewnienie pracownikom zatrudnionym przy hodowli drobiu możliwości otrzymywania sezonowych wiz migracyjnych, ułatwienie krajom o silnym ustawodawstwie dotyczącym dobrostanu zwierząt handlu zwierzętami z Wielką Brytanią, ograniczenie marnotrawstwa żywności oraz walkę z otyłością. 

Krytyka

Rząd brytyjski został już skrytykowany za niewystarczające działania po ujawnieniu nowej strategii, w tym przez Henry'ego Dimbleby'ego, który kierował przeglądem. Dimbleby zasugerował rozszerzenie bezpłatnych posiłków szkolnych, wprowadzenie podatku od soli i cukru oraz 30-procentową redukcję spożycia mięsa i nabiału, a nie tylko mięsa, co jego zdaniem jest konieczne, aby zapewnić wypełnienie przez Wielką Brytanię zobowiązania do doprowadzenia do zerowej emisji gazów cieplarnianych do 2050 roku.

The National Library of Medicine w swoim czasopiśmie z 2017 r.Dieta oparta na produktach roślinnych w profilaktyce i leczeniu nadwagi i otyłości' stwierdzono, że osoby spożywające diety roślinne mają zwykle niższy wskaźnik BMI niż osoby spożywające diety nieroślinne, przyjęcie diety roślinnej wydaje się również skuteczne w utracie masy ciała oraz że, diety roślinne powinny być uważane za realną opcję dla pacjentów, którzy są zainteresowani utratą wagi i poprawą jakości diety zgodną z zapobieganiem i leczeniem chorób przewlekłych. Biorąc to pod uwagę oraz liczne inne badania wskazujące na korzyści płynące z diety roślinnej w walce z otyłością i cukrzycą, nie jest jasne, dlaczego rząd brytyjski zdecydował się w ogóle zasugerować zwiększenie spożycia żywności niewegańskiej i zasugerował jedynie zmniejszenie spożycia mięsa o 30%.

The Vegan Society's Head of Department, Claire Ogley, podzielił się: "Rozmydlona rządowa Narodowa Strategia Żywnościowa dla Anglii Policy Paper niepokojąco odbiega od ambicji określonych w niezależnym przeglądzie w zeszłym roku i jest trudna do przełknięcia. Pilnie potrzebujemy radykalnej zmiany całego systemu żywieniowego, aby zapobiec katastrofie klimatycznej."

Ogley dodał: "Rząd zignorował zalecenia własnych ekspertów, aby wyznaczyć cel zmniejszenia konsumpcji mięsa i nabiału, pomimo niezaprzeczalnych powiązań między hodowlą zwierząt a szkodami środowiskowymi". Rob Percival, szef polityki żywnościowej w Soil Association, wygłosił podobne komentarze "Pozwalają na kontynuację niezrównoważonych diet i pogłębiają kryzys ekologiczny."

W raporcie podkreślono także, że zrównoważone i alternatywne białka mogą odegrać istotną rolę w produkcji żywności w przyszłości, a w ostatecznej wersji strategii żywnościowej zapowiedziano zainwestowanie 120 mln funtów w badania w tej dziedzinie. Jednak liderzy z branży alternatywnych białek uznali to za rozczarowanie i niewykorzystaną szansę, licząc na bardziej ambitny plan i inwestycje. 

Partia Pracy, będąca w opozycji do konserwatywnego rządu Wielkiej Brytanii, uznała strategię za niedorzeczną, a Jim McMahon, zastępca sekretarza ds. środowiska, powiedział: "To nic więcej niż deklaracja mglistych intencji, a nie konkretne propozycje rozwiązania najważniejszych problemów, przed którymi stoi nasz kraj". 

Dotychczasowy sposób działania, business as usual nie jest rozwiązaniem

Nowa strategia żywnościowa jest dla rządu brytyjskiego ogromną straconą szansą na wprowadzenie bardzo potrzebnych i pilnych zmian. Musimy pilnie podjąć działania w oparciu o dostępne dane naukowe, aby wprowadzić natychmiastowe zmiany w naszej strategii żywnościowej w celu aktywnego przeciwdziałania nasilającemu się kryzysowi klimatycznemu. Musimy wdrożyć Traktat Roślinny, który sprawi, że rozwiązania oparte na roślinach staną się priorytetem zarówno w rozmowach, jak i w polityce. 

Wzorowany na popularnym Traktacie o Paliwach Kopalnych, Traktat Roślinny ma na celu powstrzymanie powszechnej degradacji kluczowych ekosystemów spowodowanej przez rolnictwo zwierzęce oraz promowanie przejścia na zdrowszą, zrównoważoną dietę roślinną.

Rząd Wielkiej Brytanii musi zrewidować swoją strategię żywnościową, powołać prawdziwie niezależny zespół badawczy, rozszerzyć ofertę produktów roślinnych na 50% menu do 2025 roku oraz pilnie przedyskutować w Parlamencie traktat roślinny. Traktat Roślinny zawiera trzy proste postulaty; Zrzeczenie się: Zaprzestanie narastania problemu, zakaz zmiany sposobu użytkowania gruntów, w tym wylesiania na potrzeby hodowli zwierząt, Przekierować: Eliminacja sił napędowych problemu, promowanie żywności pochodzenia roślinnego i aktywne odchodzenie od systemów żywnościowych opartych na zwierzętach na rzecz systemów opartych na roślinach, oraz Przywrócić: Aktywne leczenie problemu, budowanie odporności i łagodzenie zmian klimatycznych poprzez odbudowę kluczowych ekosystemów i ponowne zalesianie ziemi.

Te proste, ale skuteczne działania przyniosą natychmiastowe i długotrwałe zmiany. Zaczną one powstrzymywać katastrofalny kierunek, w którym zmierza nasz klimat, przyniosą natychmiastowe korzyści dla zdrowia ludzi oraz położą kres niepotrzebnemu i przerażającemu maltretowaniu i zabijaniu zwierząt.

Źródło: Program Narodów Zjednoczonych ds. Środowiska oraz Koalicja na rzecz Klimatu i Czystego Powietrza (2021). Globalna ocena metanu: Korzyści i koszty łagodzenia emisji metanu.

 

"Z etycznego punktu widzenia wszystkie niepotrzebne źródła metanu muszą zostać zredukowane tak szybko i daleko, jak to tylko możliwe. Oznacza to, że globalna weganizacja jest obecnie imperatywem przetrwania." - Dr Peter Carter, recenzent ekspertów IPCC.

James O'Toole is a director of communications covering media relations, petitions, newsletters and celebrity activism. Previously James worked in the finance industry as a stockbroker and wrote market commentary.

James O'Toole jest dyrektorem ds. komunikacji zajmującym się relacjami z mediami, petycjami, biuletynami i aktywizmem celebrytów. Wcześniej James pracował w branży finansowej jako makler giełdowy i pisał komentarze rynkowe.